روز دوشنبه، دونالد ترامپ از طرحی جاه‌طلبانه رونمایی کرد که هدف آن ایجاد یک ذخیره استراتژیک ۱۲ میلیارد دلاری از مواد معدنی حیاتی است. این حرکت که به پروژه خزانه یا Project Vault معروف شده، تازه‌ترین تلاش واشنگتن برای کاهش وابستگی به چین و مقابله با آنچه دستکاری قیمت‌ها توسط پکن نامیده می‌شود، محسوب می‌شود.
به نقل از کاخ سفید، این طرح با ترکیب ۱.۶۷ میلیارد دلار سرمایه خصوصی و یک وام ۱۰ میلیارد دلاری راه‌اندازی خواهد شد. هدف نهایی، خرید و ذخیره‌سازی مواد معدنی کلیدی برای خودروسازان، شرکت‌های فناوری و سایر کاربران صنعتی است تا در برابر اختلالات زنجیره تامین مصون بمانند.
الگویی از ذخیره نفت، اما برای تکنولوژی
این پروژه در واقع همانند ذخیره استراتژیک نفت آمریکا عمل می‌کند، با این تفاوت که به جای نفت، تمرکز آن بر مواد معدنی نظیر گالیم و کبالت است؛ موادی که در تولید تقریبا هرچیزی، از گوشی‌های هوشمند گرفته تا موتورهای جت نقشی حیاتی ایفا می‌کنند.
این طرح گسترده‌ای از بخش‌های خودروسازی، هوافضا و انرژی را در بر می‌گیرد و نشان‌دهنده تلاش گسترده ترامپ برای تغییر مسیر زنجیره تامین آمریکا و دور شدن از سلطه چین بر بازار مواد معدنی است.
فراتر از دفاع؛ نجات صنایع غیرنظامی
در حالی که آمریکا پیش از این ذخیره‌سازی‌هایی برای اهداف دفاعی داشته، فاقد ذخیره‌ای قابل مقایسه برای صنعت غیرنظامی بوده است. اکنون و با افزایش فشار پنتاگون برای تسریع در ذخیره‌سازی (با هدفی معادل ۱ میلیارد دلار در کوتاه‌مدت)، این خلاء حساس‌تر از همیشه به نظر می‌رسد.
این طرح با حمایت قانون «یک لایه بزرگ زیبا» (One Big Beautiful Bill Act) ترامپ پیش می‌رود که بودجه‌ای ۷.۵ میلیارد دلاری را برای مواد معدنی حیاتی اختصاص داده است.
از این مبلغ، ۲ میلیارد دلار برای گسترش ذخیره ملی تا سال ۲۰۲۷، ۵ میلیارد دلار برای سرمایه‌گذاری در زنجیره تامین و ۵۰۰ میلیون دلار برای برنامه اعتباری پنتاگون جهت تشویق پروژه‌های خصوصی در نظر گرفته شده است.
ثبات قیمت‌ها با ساختاری نوین
طبق گزارش بلومبرگ، شرکت‌هایی که متعهد به خرید مقادیر مشخصی با قیمت‌های ثابت می‌شوند، باید توافق کنند همان مقادیر را در آینده و با همان هزینه بازخرید کنند. ساختاری که به گفته دولت آمریکا به تثبیت قیمت‌ها و کاهش نوسانات بازار کمک خواهد کرد. شرکت‌ها در شرایط عادی می‌توانند از مواد اختصاص یافته استفاده کنند به شرطی که آن را جایگزین کنند، اما در زمان بروز اختلالات شدید در تامین، دسترسی کامل به این ذخایر خواهند داشت.