بازار جهانی مس در هفته منتهی به ۲۹ اوت وارد مرحله تازه‌ای شد. فشار شدید موجودی در بورس فلزات لندن (LME) کاهش یافت و قیمت مس نیز از رکوردهای هفته گذشته فاصله گرفت. با این حال، بازار هنوز با محدودیت عرضه و ریسک‌های جدی در زنجیره تأمین روبه‌رو است. سیل در مجتمع کاموآ-کاکولا، کاهش تولید کدلکو و ابهام درباره تعرفه آمریکا، مهم‌ترین تحولات این هفته بودند.

در کنار این تحولات، کشورهای بزرگ تولیدکننده مس تلاش بیشتری برای همکاری و تقویت جایگاه خود در زنجیره مواد معدنی حیاتی نشان دادند. سرمایه‌گذاری در فناوری‌های معدن‌کاری خودران نیز یک سیگنال مهم دیگر برای آینده صنعت بود.

کاهش فشار در بازار LME

یکی از مهم‌ترین اتفاقات هفته، کاهش شدید فشار در بازار فیزیکی LME بود. فاصله قیمت نقدی و سه‌ماهه مس در میانه هفته به حدود ۵۴۵ دلار در هر تن رسید. این رقم یکی از بالاترین سطوح چند سال اخیر بود.

ورود محموله‌های جدید به انبارهای LME فشار بازار را کاهش داد. معامله‌گران بزرگ از جمله Trafigura بخشی از فلز خود را به انبارهای نیواورلئان و لندن منتقل کردند. در نتیجه، فاصله قیمت نقدی و سه‌ماهه تا پایان هفته به حدود ۱۷۶ دلار کاهش یافت.

قیمت مس نیز تا ۲۸ اوت به حدود ۶.۵۴ دلار در هر پوند رسید. این قیمت هنوز حدود ۴۵ درصد بیشتر از مدت مشابه سال قبل است.

این اتفاق یک نکته مهم دارد. بخشی از جهش قیمت هفته‌های گذشته به کمبود کوتاه‌مدت موجودی و آربیتراژ میان بازارهای مختلف مربوط می‌شد. بنابراین، کاهش فشار LME نشان می‌دهد همه افزایش قیمت اخیر ریشه ساختاری ندارد.

با این حال، وضعیت موجودی آمریکا تصویر متفاوتی ارائه می‌کند. موجودی COMEX در پایان هفته به حدود ۶۷۰ هزار تن رسید و رکورد جدیدی ثبت کرد. در نتیجه، بخش قابل توجهی از فلز در آمریکا متمرکز شده است.

کاموآ-کاکولا؛ افزایش ریسک در یک معدن بزرگ

در سمت عرضه، مجتمع کاموآ-کاکولا در کنگو یکی از مهم‌ترین اخبار هفته را رقم زد. زیجین ماینینگ اعلام کرد سیل جدید می‌تواند تولید سهم این شرکت را تا حدود ۵۷ هزار تن کاهش دهد.

این اتفاق اهمیت زیادی دارد. کاموآ-کاکولا یکی از مهم‌ترین دارایی‌های مس جهان است. عیار بالا و مقیاس بزرگ، این پروژه را به یکی از جذاب‌ترین معادن نسل جدید تبدیل کرده است.

با این حال، این معدن طی کمتر از یک‌ونیم سال با چند اختلال جدی روبه‌رو شده است. زمین‌لرزه، سیل و مشکلات عملیاتی اکنون بخشی از ریسک این پروژه هستند.

این تجربه یک درس مهم برای سرمایه‌گذاران دارد. کیفیت یک ذخیره معدنی به‌تنهایی تضمین‌کننده تولید پایدار نیست. عمق معدن، شرایط زمین‌شناسی، مدیریت آب، زیرساخت و توانایی مدیریت بحران نیز بر ارزش واقعی یک دارایی اثر می‌گذارند.

از این منظر، ارزیابی پروژه‌های مس در آینده باید ریسک عملیاتی را با دقت بیشتری در مدل‌های مالی وارد کند.

کدلکو؛ سود بیشتر، تولید کمتر

کدلکو، بزرگ‌ترین تولیدکننده مس جهان، هفته گذشته گزارش مالی نیمه نخست سال ۲۰۲۶ را منتشر کرد. سود پیش از مالیات شرکت به حدود ۱.۹۷ میلیارد دلار رسید. این رقم بیش از چهار برابر سال قبل است.

اما تولید داستان متفاوتی داشت. تولید مس کدلکو با کاهش ۱۱ درصدی به حدود ۵۶۴ هزار تن رسید.

افزایش قیمت مس درآمد شرکت را به‌شدت بالا برده است. با این حال، مشکلات عملیاتی همچنان مانع رشد تولید هستند. کاهش عیار، مشکلات عملیاتی و شرایط پیچیده برخی معادن مهم‌ترین عوامل این کاهش تولید بوده‌اند.

این تضاد یک پیام مهم برای صنعت دارد: قیمت بالای مس الزاماً به افزایش سریع تولید منجر نمی‌شود. شرکت‌ها ممکن است از قیمت‌های بالا سود بیشتری کسب کنند، اما افزایش تولید به سرمایه‌گذاری، زیرساخت و اجرای موفق پروژه‌های توسعه‌ای نیاز دارد.

کدلکو همچنین با شرکت Pucobre یک شرکت مشترک برای توسعه پروژه مس Tovaku ایجاد کرد. این پروژه حدود ۸۷۰ میلیون دلار سرمایه‌گذاری نیاز دارد و هدف آن تولید سالانه حدود ۴۶ هزار تن کاتد از سال ۲۰۳۰ است.

این همکاری نشان می‌دهد شرکت‌های بزرگ می‌توانند از مشارکت با تولیدکنندگان کوچک‌تر برای توسعه پروژه‌های میان‌مقیاس استفاده کنند.

کشورهای آند به‌دنبال نقش بزرگ‌تر در زنجیره مس

شیلی، آرژانتین، بولیوی و پرو در ۲۸ اوت برای تقویت همکاری در زمینه مواد معدنی حیاتی به توافق رسیدند. مس و لیتیوم در مرکز این همکاری قرار دارند.

این چهار کشور بخش مهمی از منابع معدنی جهان را در اختیار دارند. اکنون تلاش می‌کنند از این مزیت برای جذب سرمایه، توسعه زنجیره ارزش و افزایش قدرت چانه‌زنی خود استفاده کنند.

این روند اهمیت زیادی دارد. رقابت در صنعت معدن دیگر فقط میان شرکت‌ها شکل نمی‌گیرد. دولت‌ها نیز نقش بیشتری در تعیین مسیر سرمایه‌گذاری و تجارت مواد معدنی ایفا می‌کنند.

در صورت تداوم این روند، قراردادهای بلندمدت مس نیز ممکن است تغییر کنند. کشورهای تولیدکننده احتمالاً در آینده بیشتر بر انتقال فناوری، ایجاد ارزش افزوده داخلی و مشارکت در زنجیره فرآوری تأکید خواهند کرد.

تعرفه آمریکا همچنان یک متغیر تعیین‌کننده است

تصمیم آمریکا درباره تعرفه واردات مس پالایش‌شده هنوز مشخص نشده است. این ابهام همچنان یکی از مهم‌ترین عوامل نوسان بازار جهانی مس محسوب می‌شود.

انتظار برای تعرفه باعث شده حجم قابل توجهی از مس وارد بازار آمریکا شود. به همین دلیل، موجودی COMEX به رکورد جدیدی رسیده است.

اگر آمریکا در نهایت تعرفه جدیدی اعمال کند، جریان تجارت مس تغییر خواهد کرد. بخشی از فلز موجود در آمریکا ممکن است برای مدت بیشتری در همان بازار باقی بماند. در مقابل، عرضه قابل دسترس برای سایر مناطق کاهش می‌یابد.

به همین دلیل، تصمیم آمریکا فقط بر بازار این کشور اثر نمی‌گذارد. این تصمیم می‌تواند مسیر تجارت جهانی مس و اختلاف قیمت میان مناطق مختلف را نیز تغییر دهد.

فناوری خودران؛ مسیر جدید برای افزایش عرضه

یکی از تحولات جالب هفته به حوزه فناوری مربوط بود. Mariana Minerals یک دور سرمایه‌گذاری ۳۱۰ میلیون دلاری جذب کرد. این شرکت روی معدن‌کاری خودران و استفاده از هوش مصنوعی تمرکز دارد.

مدل کسب‌وکار این شرکت با یک ایده ساده اما مهم شکل گرفته است: به‌جای ساخت یک معدن جدید، می‌توان برخی معادن غیرفعال را با فناوری جدید دوباره وارد چرخه تولید کرد.

توسعه یک معدن جدید ممکن است سال‌ها زمان ببرد. در مقابل، معدن متروکه ممکن است بخشی از زیرساخت، مجوز و مسیرهای دسترسی مورد نیاز را در اختیار داشته باشد.

اگر فناوری خودران بتواند هزینه استخراج و عملیات را کاهش دهد، تعداد بیشتری از این دارایی‌ها می‌توانند دوباره اقتصادی شوند.

ورود سرمایه‌گذاران صنعتی مانند BHP Ventures و Mitsubishi به این حوزه نیز اهمیت موضوع را افزایش داده است. این سرمایه‌گذاری‌ها نشان می‌دهند شرکت‌های بزرگ معدن‌کاری، فناوری خودران را فقط یک ابزار افزایش بهره‌وری نمی‌دانند. آنها این فناوری را یکی از مسیرهای بالقوه برای افزایش عرضه معدنی می‌بینند.

یک ریسک کمتر دیده‌شده؛ گوگرد و اسید سولفوریک

تحولات اخیر یک نقطه ضعف کمتر شناخته‌شده در زنجیره مس را نیز برجسته کرده است: وابستگی برخی فرآیندهای تولید به گوگرد و اسید سولفوریک.

فرآیند SX-EW به اسید سولفوریک نیاز دارد. بنابراین، اختلال در تأمین گوگرد می‌تواند هزینه تولید مس را افزایش دهد.

این مسئله نشان می‌دهد امنیت عرضه مس فقط به معدن و کنسانتره محدود نمی‌شود. انرژی، سوخت، مواد شیمیایی و حمل‌ونقل نیز بخشی از زنجیره تأمین هستند.

برای پروژه‌های هیدرومتالورژی، این موضوع اهمیت بیشتری دارد. سرمایه‌گذاران باید دسترسی پایدار و اقتصادی به مواد مصرفی را در کنار ذخیره و عیار سنگ بررسی کنند.

چشم‌انداز بازار

بازار مس اکنون میان دو نیروی متفاوت قرار گرفته است. از یک طرف، اختلال در معادن بزرگ و محدودیت عرضه کنسانتره از قیمت حمایت می‌کنند. از طرف دیگر، قیمت بالا سرمایه‌گذاری جدید، توسعه بازیافت و جایگزینی مس با آلومینیوم را تحریک می‌کند.

کاهش فشار LME نشان داد بخشی از کمبود اخیر ماهیت کوتاه‌مدت داشته است. با این حال، موجودی بالای COMEX و ضعف موجودی در سایر بازارها همچنان یک ریسک مهم ایجاد می‌کند.

در کوتاه‌مدت، تصمیم آمریکا درباره تعرفه می‌تواند مهم‌ترین محرک بازار باشد. در میان‌مدت، وضعیت تولید معادن بزرگی مانند کاموآ-کاکولا و کدلکو اهمیت بیشتری پیدا خواهد کرد.

در بلندمدت نیز سرمایه‌گذاری در معادن جدید، بازیافت و فناوری‌های خودران تعیین می‌کند که بازار بتواند با رشد تقاضای جهانی همراه شود یا خیر.

جمع‌بندی

تحولات این هفته نشان داد بازار مس وارد مرحله پیچیده‌تری شده است. کاهش فشار LME بخشی از التهاب کوتاه‌مدت بازار را از بین برد، اما مشکلات عرضه همچنان پابرجا هستند.

کاموآ-کاکولا و کدلکو دو نمونه مهم از این وضعیت هستند. هر دو دارایی از مهم‌ترین پروژه‌های مس جهان محسوب می‌شوند، اما هر دو با مشکلات عملیاتی مواجه شده‌اند.

هم‌زمان، کشورهای تولیدکننده تلاش می‌کنند نقش بیشتری در زنجیره ارزش به دست آورند. شرکت‌های بزرگ نیز سرمایه‌گذاری در فناوری و پروژه‌های جدید را افزایش می‌دهند.

بنابراین، برای تحلیل بازار مس در ماه‌های آینده، فقط قیمت مس کافی نیست. موجودی بورس‌ها، TC/RC، تولید معادن بزرگ، هزینه انرژی، دسترسی به مواد مصرفی، سیاست تجاری آمریکا و سرمایه‌گذاری در ظرفیت جدید باید در کنار یکدیگر بررسی شوند.

مس در حال ورود به دوره‌ای است که مزیت رقابتی صنعت فقط به داشتن ذخایر بزرگ محدود نمی‌شود. توانایی تولید پایدار، کنترل هزینه، دسترسی به فناوری و مدیریت ریسک زنجیره تأمین نیز به همان اندازه اهمیت پیدا کرده است.