در پایان سه‌ماهه چهارم سال ۲۰۲۵، رتبه‌بندی بزرگترین شرکت‌های معدنی جهان که توسط MINING.COM منتشر می‌شود، تصویری شفاف از بازگشت قدرتمند صنعت معدن و فلزات به کانون توجه بازارهای جهانی ارائه می‌دهد. مجموع ارزش بازار ۵۰ شرکت بزرگ معدنی جهان به ۲٫۱۷ تریلیون دلار رسید؛ رقمی که نسبت به ابتدای سال، افزایشی کم‌سابقه معادل ۸۹۲ میلیارد دلار را نشان می‌دهد.
این جهش چشمگیر، پایان دوره‌ای چندساله از رکود نسبی در ارزش‌گذاری صنعت معدن را رقم زد و بار دیگر نقش بنیادین این بخش را در اقتصاد جهانی برجسته کرد.
چرا سال ۲۰۲۵ نقطه عطفی برای بزرگترین شرکت‌های معدنی بود؟
بخش عمده رشد ارزش بازار بزرگترین شرکت‌های معدنی جهان در نیمه دوم سال ۲۰۲۵ محقق شد؛ دوره‌ای که هم‌زمان با:
-
افزایش تنش‌های ژئوپلیتیکی بر سر مواد خام راهبردی،
-
تغییر رویکرد دولت‌های غربی—به‌ویژه ایالات متحده—از سیاست‌های صرفاً اعلامی به حمایت‌های مالی واقعی،
-
و تضعیف ارزش دلار آمریکا،
موجب شد صنعت معدن از حاشیه توجه بازارها خارج شود و در جایگاه یکی از ارکان حیاتی اقتصاد صنعتی جهانی قرار گیرد. راهبردی که چین از ابتدای قرن بیست‌ویکم با تمرکز بر کنترل زنجیره تأمین مواد معدنی دنبال کرده بود، اکنون به ضرورتی اجتناب‌ناپذیر برای سایر اقتصادهای بزرگ تبدیل شده است.
حالا لیست ۵۰ شرکت برتر معدنی جهان در سال ۲۰۲۵ همراه با رشدهای قابل توجه بسیاری از این شرکت‌ها نشان می‌دهد که سال ۲۰۲۵ واقعا سال مهیجی برای شرکت‌های معدنی بوده است.
جدول ۵۰ شرکت بزرگ معدنی جهان در سال ۲۰۲۵
| رتبه | نام شرکت | نماد بورسی | کشور | محل دفتر مرکزی | حوزه فعالیت | ارزش بازار (میلیارد دلار) | رشد سالانه (YTD) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | BHP Group | ASX:BHP | استرالیا | ملبورن | متنوع | 153.3 | 23.0٪ |
| 2 | Rio Tinto | ASX:RIO | استرالیا | ملبورن | متنوع | 138.3 | 35.9٪ |
| 3 | Zijin Mining | SHSE:601899 | چین | شیامن | متنوع | 124.7 | 127.8٪ |
| 4 | Southern Copper | NYSE:SCCO | مکزیک | مکزیکوسیتی | مس | 119.2 | 63.6٪ |
| 5 | Newmont | NYSE:NEM | ایالات متحده | دنور | فلزات گران‌بها | 111.0 | 155.2٪ |
| 6 | Agnico Eagle | TSE:AEM | کانادا | تورنتو | فلزات گران‌بها | 86.3 | 109.6٪ |
| 7 | Barrick Mining | TSX:ABX | کانادا | تورنتو | فلزات گران‌بها | 74.7 | 167.5٪ |
| 8 | Freeport-McMoRan | NYSE:FCX | ایالات متحده | فینیکس | مس | 73.8 | 35.6٪ |
| 9 | Glencore | LON:GLEN | سوئیس | بار | متنوع | 64.2 | 19.1٪ |
| 10 | Ma’aden | TADAWUL:1211 | عربستان سعودی | ریاض | متنوع | 62.9 | 27.5٪ |
| 11 | CMOC Group | HKG:3993 | چین | لویانگ | مس | 58.7 | 210.0٪ |
| 12 | Vale | BOVESPA:VALE3 | برزیل | ریو دو ژانیرو | متنوع | 55.3 | 46.8٪ |
| 13 | Wheaton Precious Metals | TSX:WPM | کانادا | ونکوور | حق امتیاز (Royalty) | 54.0 | 104.9٪ |
| 14 | Fortescue Metals | ASX:FMG | استرالیا | پرت | سنگ‌آهن | 45.4 | 30.1٪ |
| 15 | Anglo American | LON:AAL | بریتانیا | لندن | متنوع | 44.4 | 23.5٪ |
| 16 | Antofagasta | LON:ANTO | بریتانیا | لندن | مس | 44.0 | 123.8٪ |
| 17 | AngloGold Ashanti | NYSE:AU | بریتانیا | لندن | فلزات گران‌بها | 43.6 | 256.0٪ |
| 18 | Polyus | MCX:PLZL | روسیه | مسکو | فلزات گران‌بها | 41.1 | 136.4٪ |
| 19 | Franco-Nevada | TSX:FNV | کانادا | تورنتو | حق امتیاز (Royalty) | 40.2 | 72.3٪ |
| 20 | Gold Fields | JSE:GFI | آفریقای جنوبی | ژوهانسبورگ | فلزات گران‌بها | 40.1 | 240.4٪ |
| 21 | Cameco | TSX:CCO | کانادا | ساسکاتون | اورانیوم | 39.8 | 74.8٪ |
| 22 | Kinross Gold | TSX:K | کانادا | تورنتو | فلزات گران‌بها | 34.5 | 184.2٪ |
| 23 | Fresnillo | LON:FRES | مکزیک | مکزیکوسیتی | فلزات گران‌بها | 33.9 | 489.2٪ |
| 24 | Nutrien | TSX:NTR | کانادا | ساسکاتون | کود شیمیایی | 30.2 | 35.0٪ |
| 25 | Shaanxi Coal | SHA:601225 | چین | شی‌آن | زغال‌سنگ | 29.8 | 3.4٪- |
| 26 | Coal India | BOM:533278 | هند | کلکته | زغال‌سنگ | 29.3 | 5.7٪ |
| 27 | Norilsk Nickel | MCX:GMKN | روسیه | مسکو | متنوع | 28.7 | 33.7٪ |
| 28 | Amman Mineral | IDX:AMMN | اندونزی | جاکارتا | مس | 27.7 | 27.2٪- |
| 29 | Vedanta | BOM:500295 | هند | پاناجی | فلزات پایه | 26.3 | 29.7٪ |
| 30 | Northern Star Resources | ASX:NST | استرالیا | پرت | فلزات گران‌بها | 25.1 | 128.4٪ |
| 31 | Shandong Gold Mining | SHSE:600547 | چین | جینان | فلزات گران‌بها | 24.4 | 93.7٪ |
| 32 | China Northern Rare Earth | SHSE:600111 | چین | بائوتو | عناصر نادر خاکی | 23.7 | 125.7٪ |
| 33 | Teck Resources | TSX:TECK.B | کانادا | ونکوور | متنوع | 23.4 | 11.5٪ |
| 34 | Valterra Platinum | JSE:AMS | آفریقای جنوبی | ژوهانسبورگ | فلزات گران‌بها | 23.0 | 188.5٪ |
| 35 | Pan American Silver | TSX:PAAS | کانادا | ونکوور | فلزات گران‌بها | 22.2 | 184.2٪ |
| 36 | First Quantum Minerals | TSX:FM | کانادا | ونکوور | مس | 22.1 | 102.9٪ |
| 37 | Jiangxi Copper | SHSE:600362 | چین | گویشی | مس | 22.1 | 168.6٪ |
| 38 | Lundin Gold | TSX:LUG | کانادا | ونکوور | فلزات گران‌بها | 20.4 | 298.3٪ |
| 39 | SQM | NYSE:SQM | شیلی | سانتیاگو | لیتیوم | 19.7 | 91.3٪ |
| 40 | Royal Gold | NASDAQ:RGLD | ایالات متحده | دنور | حق امتیاز (Royalty) | 19.0 | 114.6٪ |
| 41 | Lundin Mining | TSE:LUN | کانادا | ونکوور | مس | 18.4 | 209.5٪ |
| 42 | Huayou Cobalt | SHA:603799 | چین | تونگ‌شیانگ | فلزات پایه | 18.2 | 171.0٪ |
| 43 | Ganfeng Lithium | HKG:1772 | چین | جیانگشی | لیتیوم | 18.0 | 106.7٪ |
| 44 | Evolution Mining | ASX:EVN | استرالیا | سیدنی | فلزات گران‌بها | 17.1 | 187.2٪ |
| 45 | Albemarle | NYSE:ALB | ایالات متحده | شارلوت | لیتیوم | 16.7 | 66.8٪ |
| 46 | Ivanhoe Mines | TSX:IVN | کانادا | ونکوور | مس | 16.5 | 2.7٪ |
| 47 | Alamos Gold | TSX:AGI | کانادا | تورنتو | فلزات گران‌بها | 16.4 | 102.3٪ |
| 48 | Zhongjin Gold | SHSE:600489 | چین | پکن | فلزات گران‌بها | 16.2 | 102.4٪ |
| 49 | Yanzhou Coal | SHSE:600188 | چین | ژوچنگ | زغال‌سنگ | 16.1 | 0.6٪ |
| 50 | KGHM | WSE:KGH | لهستان | لوبین | مس | 15.6 | 179.2٪ |
این جدول بر اساس ارزش بازار شرکت‌ها در بورس اصلی محل پذیرش آن‌ها تهیه شده است؛ به‌گونه‌ای که ارزش بازار هر شرکت ابتدا در ارز محلی محاسبه و سپس با نرخ‌های رایج به دلار آمریکا تبدیل شده است.
داده‌ها مربوط به پایان معاملات سه‌ماهه چهارم سال ۲۰۲۵ هستند و کاهش ارزش دلار در این دوره تا حدی بر ارقام دلاری اثر گذاشته است، هرچند مبنای اصلی رتبه‌بندی، بازار‌محور و قابل مقایسه در سطح جهانی بوده است.
بزرگترین شرکت‌های معدنی در چه حوزه‌هایی فعال‌اند؟
تحلیل ترکیب فعالیت‌های ۵۰ شرکت بزرگ معدنی جهان نشان می‌دهد که فلزات گران‌بها بیشترین حضور را از نظر تعداد شرکت‌ها دارند. از منظر تعداد، حدود ۳۲ درصد از شرکت‌ها در حوزه طلا و نقره فعالیت می‌کنند، شرکت‌های مسی نزدیک به ۲۰ درصد از کل شرکت‌ها را تشکیل می‌دهند و شرکت‌های چندمحصولی (Diversified) با سهمی حدود ۱۸ درصد، نقش محوری در این فهرست ایفا می‌کنند.
با این حال، اگر ارزش بازار را در نظر بگیریم، تصویر متفاوتی مشاهده می‌شود. شرکت‌های چندمحصولی ۳۲ درصد از کل ارزش بازار بزرگترین شرکت‌های معدنی جهان را در اختیار دارند، نشان‌دهنده این است که تنوع سبد معدنی یکی از مهم‌ترین مزیت‌های راهبردی در سطح جهانی است. فلزات گران‌بها ۲۹ درصد و مس ۱۹٫۳ درصد از ارزش بازار را به خود اختصاص داده‌اند؛ این سهم، جایگاه مس را به‌عنوان فلز کلیدی در گذار انرژی تثبیت می‌کند.
بزرگترین شرکت‌های معدنی جهان در کدام کشورها متمرکزند؟
از نظر جغرافیایی، بزرگترین شرکت‌های معدنی جهان عمدتاً در چند کشور خاص متمرکز هستند. کانادا همچنان نقش اصلی را ایفا می‌کند و میزبان ۱۴ شرکت از ۵۰ شرکت بزرگ معدنی جهان است و تقریباً ۲۵ درصد از کل ارزش بازار این شرکت‌ها را در اختیار دارد.
پس از کانادا، چین با ۱۰ شرکت و ۱۷٫۶ درصد از ارزش بازار، استرالیا با تعداد کمتری شرکت اما ۱۹ درصد از ارزش بازار، و ایالات متحده با ۱۱٫۱ درصد از ارزش بازار در رتبه‌های بعدی قرار می‌گیرند. سهم بالای استرالیا از ارزش بازار، با وجود تعداد محدودتر شرکت‌ها، نشان می‌دهد که این کشور میزبان غول‌های معدنی چندملیتی با مقیاس بسیار بزرگ است.
مقاله پیشنهادی: آشنایی با بزرگترین معدن مس جهان در شیلی
طلا، نقره و مس در صدر بزرگترین شرکت‌های معدنی
فلزات طلا، نقره و مس همچنان در صدر فعالیت بزرگترین شرکت‌های معدنی جهان قرار دارند. در سال ۲۰۲۵، بیشترین رشد ارزش بازار متعلق به شرکت‌هایی بود که در حوزه فلزات گران‌بها و مس فعالیت می‌کنند. نمونه برجسته این روند، شرکت Fresnillo، تولیدکننده نقره مکزیکی، است که ارزش بازار آن طی یک سال تقریباً پنج برابر شد و جایگاه خود را در میان بزرگترین بازیگران صنعت معدن تثبیت کرد.
در بخش مس، شرکت‌هایی مانند Southern Copper، CMOC Group، Antofagasta و Freeport-McMoRan از افزایش تقاضای جهانی برای زیرساخت‌های برقی، انرژی‌های تجدیدپذیر و خودروهای الکتریکی بهره بردند و رشد قابل‌توجهی در ارزش بازار خود تجربه کردند.
عناصر نادر خاکی و لیتیوم: رقابت برای حضور در جمع بزرگ‌ترین‌ها
سال ۲۰۲۵ برای شرکت‌های فعال در حوزه عناصر نادر خاکی با نوسانات قابل‌توجه همراه بود. ارزش بازار شرکت‌هایی مانند MP Materials و Lynas Rare Earths به‌طور چشمگیری رشد کرد، اما تنها China Northern Rare Earth توانست جایگاه خود را در میان بزرگترین شرکت‌های معدنی جهان حفظ کند؛ موضوعی که بار دیگر سلطه چین بر زنجیره تأمین عناصر نادر خاکی را نشان می‌دهد.
در بازار لیتیوم نیز وضعیت بهبود یافت. در نیمه دوم سال، کاهش مازاد عرضه باعث بازگشت شرکت‌های SQM و Albemarle به جمع بزرگترین شرکت‌های معدنی جهان شد و احیای نسبی این بخش را نمایان ساخت، هرچند فاصله فعلی با اوج سال ۲۰۲۲ هنوز قابل‌توجه باقی مانده است.