آمار دقیق تولید و ذخایر مس در سطح جهان، شاخص مهمی برای ارزیابی ظرفیت تولید و توان عملیاتی کشورها در این فلز حیاتی است. بر اساس گزارش USGS Mineral Commodity Summaries، میزان استخراج معدن، تولید مس پالایش شده یا همان مس کاتدی و ذخایر جهانی مس در سالهای ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ تغییراتی قابل توجه داشته است. این تحلیل به بررسی مقایسهای تولید معدن و مس کاتدی در کشورهای کلیدی صنعت مس و همچنین ذخایر شناساییشده میپردازد تا تصویری روشن از توزیع منابع و توان تولید جهانی ارائه شود.
بیشترین ذخایر مس در کجاست
ذخایر مس، شاخصی حیاتی برای ارزیابی توان تولید بلندمدت کشورها و پایداری زنجیره تأمین این فلز حیاتی محسوب میشود. بر اساس گزارش USGS در سال ۲۰۲۶، کل ذخایر جهانی مس حدود ۹۸۰ میلیون تن برآورد شده است که بیشترین سهم در چند کشور خاص متمرکز است.
شیلی با ۱۸۰ میلیون تن ذخایر مس بزرگترین ذخیره شناساییشده جهان را در اختیار دارد. این کشور نه تنها تولیدکننده اصلی کنسانتره مس است، بلکه توان پالایش قابل توجهی نیز دارد و به همین دلیل نقش کلیدی در تأمین مس جهانی دارد.
مقاله پیشنهادی: آشنایی با معدن اسکوندیدا، بزرگترین معدن مس جهان در شیلی
ایالات متحده با ۴۷ میلیون تن ذخایر و پرو با ۸۵ میلیون تن در جایگاههای بعدی قرار دارند. ذخایر قابل توجه این کشورها به آنها امکان میدهد در صورت افزایش تقاضا یا تغییر شرایط بازار، تولید خود را به راحتی افزایش دهند.
مقاله پیشنهادی: آشنایی با معدن بینگم کنیون، بزرگترین گودال ساخت دست بشر
سایر کشورهای دارای ذخایر مهم شامل چین (۴۱ میلیون تن)، روسیه (۸۰ میلیون تن)، زَمبر (۲۱ میلیون تن)، کانادا (۷ هزار تن)، و استرالیا (۱۰۰ هزار تن) هستند. جمعبندی این دادهها نشان میدهد که بخش اعظم ذخایر مس جهان در آمریکای جنوبی، آمریکای شمالی، و برخی کشورهای آفریقایی و آسیایی متمرکز است.
توزیع این ذخایر اهمیت استراتژیک دارد؛ کشورهایی که ذخایر گسترده دارند، علاوه بر توان تولید داخلی، میتوانند نقش مهمی در بازار جهانی و تأمین پایدار مواد اولیه برای صنایع مختلف ایفا کنند. همچنین این تمرکز جغرافیایی، امکان برنامهریزی بلندمدت برای استخراج، پالایش و سرمایهگذاریهای معدنی را تسهیل میکند.
چه کشورهایی بیشترین مس را استخراج میکنند
تولید معدنی مس به معنای میزان مس محتوای استخراج شده از معادن است و شاخصی کلیدی برای سنجش ظرفیت تولید کشورها و سطح فعالیت صنعت معدنکاری محسوب میشود. این دادهها نشان میدهد که چه میزان ماده اولیه برای فرآوری و تولید مس پالایش شده در دسترس است. بر اساس گزارش USGS، تولید معدن مس جهان در سالهای ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ تقریباً ثابت باقی ماند و حدود ۲۳ میلیون تن بود. با این حال، برخی کشورها تغییرات قابل توجهی داشتند که نشاندهنده عوامل متنوعی مانند تغییر عیار سنگ معدن، توسعه معادن جدید یا توقفهای برنامهریزیشده است.
شیلی همچنان با تولید ۵.۵۱ میلیون تن در ۲۰۲۴ و ۵.۳ میلیون تن در ۲۰۲۵، بزرگترین تولیدکننده معدن مس جهان است. جمهوری دموکراتیک کنگو و روسیه نیز با رشد تولید در سال ۲۰۲۵، سهم خود را در بازار جهانی افزایش دادهاند. از سوی دیگر، تولید معدنی در ایالات متحده و استرالیا کاهش اندکی داشت، عمدتاً به دلیل توقفهای برنامهریزیشده و کاهش عیار سنگ معدن. جدول زیر، آمار استخراج مس محتوا را نشان میدهد.
| کشور | تولید معدن ۲۰۲۴ (هزار تن) | براورد تولید معدن ۲۰۲۵ (هزار تن) |
|---|---|---|
| شیلی | 5,510 | 5,300 |
| جمهوری دموکراتیک کنگو | 2,990 | 3,200 |
| پرو | 2,740 | 2,700 |
| چین | 1,840 | 1,800 |
| روسیه | 1,020 | 1,300 |
| اندونزی | 1,010 | 710 |
| ایالات متحده | 1,050 | 1,000 |
| زامبیا | 823 | 940 |
| استرالیا | 765 | 730 |
| مکزیک | 717 | 690 |
| کانادا | 515 | 500 |
| سایر کشورها | 2,850 | 3,000 |
| جمع جهان | 23,000 | 23,000 |
توجه: اعداد به هزار تن هستند.
تولید مس پالایش شده (کاتد) در جهان در سال ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵
تولید مس پالایش شده یا کاتد نشاندهنده مسی است که پس از استخراج و فرآوری کامل، آماده استفاده در صنایع مختلف است. این شاخص، بازتابدهنده توان عملیاتی پالایشگاهها و ظرفیت تبدیل معدن به محصول نهایی محسوب میشود.
بر اساس گزارش USGS، تولید مس پالایش شده جهان از ۲۷.۶ میلیون تن در ۲۰۲۴ به ۲۹ میلیون تن در ۲۰۲۵ افزایش یافت. این رشد، در حالی که تولید معدن ثابت باقی مانده بود، نشان میدهد که کشورها توانستهاند با بهینهسازی فرآیندهای پالایش و بهرهبرداری از ظرفیتهای موجود، میزان مس قابل استفاده را افزایش دهند.
در میان کشورهای جهان:
-
چین با براورد تولید ۱۴ میلیون تن پالایش شده بزرگترین تولیدکننده مس کاتد در جهان است و نسبت به سال قبل رشد قابل توجهی داشته است.
-
شیلی با وجود کاهش اندک تولید معدن، همچنان پالایشگاههای فعال خود را حفظ کرده و ۱.۷ میلیون تن مس پالایش شده تولید کرده است.
-
ایالات متحده کاهش تولید پالایش شده داشته و از ۹۲۱ هزار تن در ۲۰۲۴ به ۸۵۰ هزار تن در ۲۰۲۵ رسیده است، عمدتاً به دلیل توقفهای برنامهریزیشده در پالایشگاهها.
-
روسیه، کنگو، و اندونزی نیز افزایش تولید پالایش را تجربه کردند و سهم خود را در عرضه جهانی مس کاتد افزایش دادند.
| کشور | تولید پالایش ۲۰۲۴ (هزار تن) | براورد تولید پالایش ۲۰۲۵ (هزار تن) |
|---|---|---|
| چین | 12,400 | 14,000 |
| جمهوری دموکراتیک کنگو | 2,560 | 2,800 |
| شیلی | 1,940 | 1,700 |
| روسیه | 896 | 950 |
| ایالات متحده | 921 | 850 |
| اندونزی | 349 | 400 |
| مکزیک | 489 | 480 |
| پرو | 385 | 340 |
| زامبیا | 189 | 270 |
| استرالیا | 434 | 460 |
| کانادا | 324 | 320 |
| ژاپن | 1,570 | 1,400 |
| آلمان | 597 | 610 |
| هند | 545 | 620 |
| قزاقستان | 498 | 500 |
| کره جنوبی | 604 | 610 |
| سایر کشورها | 2,310 | 2,100 |
| جمع جهان | 27,600 | 29,000 |
تحلیل این دادهها نشان میدهد که چین و کنگو با افزایش تولید پالایش شده، توانستهاند جایگاه خود در زنجیره جهانی مس را تقویت کنند. همچنین، مقایسه این جدول با جدول تولید معدنی نشان میدهد که برخی کشورها، حتی با کاهش تولید معدن (مثل شیلی)، میتوانند با بهرهبرداری بهتر از پالایشگاهها، میزان مس کاتد خود را حفظ کنند یا کاهش اندکی داشته باشند.